Τετάρτη, 5 Ιανουαρίου 2011

Σαν να ξανανακαλύπτεις τον τροχό!

Με αφορμή αυτό το δημοσίευμα http://www.ellinikoarxeio.com/2010/08/christmas-in-ancient-greece.html κι επειδή έγινε λόγος, έγραψα το ακόλουθο:


Λοιπόν, το άρθρο αυτό δεν λέει κάτι καινούργιο. Το γεγονός ότι θεωρείται πως λόγω του άρθρου αυτού αμφισβητείται η «χριστιανικότητα» της εορτής ή ο χριστιανισμός ο ίδιος είναι αποτέλεσμα  βιασύνης και έλλειψης γνώσεων. Η Εκκλησία δεν έχει να κρύψει τίποτα από αυτά, αντιθέτως αναδεικνύει και μόνη της την ιστορική εξέλιξη της εορτής των Χριστουγέννων.

«Κεφάλαιο 1ον»
Το εορτολόγιο δεν καθορίστηκε ολόκληρο από τους Αποστόλους. Οι πρώτοι χριστιανοί είχαν σταθερή την πεποίθηση ότι οι ημέρες της δεύτερης έλευσης του Χριστού ήταν πολύ κοντά. Πίστευαν ότι θα γίνει μέσα στη διάρκεια της ζωής τους. Γι' αυτό και ακόμη και το μυστήριο της εξομολόγησης δεν είχε λάβει την τελική του μορφή. Όταν τα αμαρτήματα ήταν βαρύτατα, εκείνοι που έπεσαν σε αυτά γινόντουσαν «προσκλαίοντες» και περίμεναν την άφεση ή μη του παραπτώματός τους από τον ίδιο τον Κύριο, που θα ερχόταν οσονούπω. Αυτό αποδεικνύει ότι η Εκκλησία, τα μυστήρια, το εορτολόγιο αλλά ακόμη και το δόγμα, δεν ορίστηκε ολόκληρο από τον Χριστό και τους Αποστόλους. Αλλά από τους διαδόχους των Αποστόλων και από Εκείνον που έστειλε ο Χριστός, έχοντας πει ότι από Εκείνον θα μάθουμε όλη την αλήθεια, γιατί ο Χριστός δεν ήταν δυνατόν να διδάξει τα πάντα, αφού οι άνθρωποι δεν είχαν την πνευματική ωριμότητα για να τα κατανοήσουν. Εκείνος δεν είναι άλλος από τον Παράκλητο, δηλαδή το Άγιο Πνεύμα, δηλαδή το τρίτο πρόσωπο της Αγίας Τριάδος, «το εν Υιώ αναπαυόμενον», το οποίο προοδευτικά αποκάλυψε (και ίσως αποκαλύπτει) «πάσαν την αλήθειαν».

Βλέπε (Ιωάν. ιε' 26, ιστ' 13):
-ὅταν δὲ ἔλθῃ ὁ παράκλητος ὃν ἐγὼ πέμψω ὑμῖν παρὰ τοῦ πατρός, τὸ Πνεῦμα τῆς ἀληθείας, ὃ παρὰ τοῦ πατρὸς ἐκπορεύεται, ἐκεῖνος μαρτυρήσει περὶ ἐμοῦ·
-ὅταν δὲ ἔλθῃ ἐκεῖνος, τὸ Πνεῦμα τῆς ἀληθείας, ὁδηγήσει ὑμᾶς εἰς πᾶσαν τὴν ἀλήθειαν· οὐ γὰρ λαλήσει ἀφ' ἑαυτοῦ, ἀλλ' ὅσα ἂν ἀκούσει λαλήσει, καὶ τὰ ἐρχόμενα ἀναγγελεῖ ὑμῖν.

Άρα, ισχύοντα και ισχυρά στην Εκκλησία δεν είναι μόνο όσα όρισαν ο Χριστός και οι Απόστολοι αλλά και όσα η Εκκλησία, η συνεχιζόμενη στους αιώνες παρουσία του Χριστού (Ματθ, κη' 21, καὶ ἰδοὺ ἐγὼ μεθ' ὑμῶν εἰμι πάσας τὰς ἡμέρας ἕως τῆς συντελείας τοῦ αἰῶνος), όρισε δια μέσου του Αγίου Πνεύματος, του λαού της και του κλήρου της.


«Κεφάλαιον 2ον»
Ορθώς λέει το κείμενο ότι δεν υπήρχε γιορτή Χριστουγέννων αλλά γιορτή Επιφανείων, αυτά που σήμερα ονομάζουμε Θεοφάνεια. Και ήταν ταυτόχρονα η γιορτή της γέννησης, της περιτομής και της βάπτισης του Χριστού. Και ορθώς, στις 25 Δεκεμβρίου εορταζόταν η γιορτή του ήλιου από τους ειδωλολάτρες. Η Εκκλησία δεν θέλησε ποτέ να καταλύσει τη ζωή των μελών της αλλά να την αλλοιώσει, με την «καλή αλλοίωσιν». Δεν ήρθε να ανατρέψει καθεστώτα και συνήθειες αλλά ήρθε να δώσει νέο νόημα στα υπάρχοντα, ώστε όλα να δείχνουν στη νίκη του Χριστού επί του θανάτου και τη νέα ζωή που οι άνθρωποι είχαν πλέον τη δυνατότητα να μετέχουν. Επειδή λοιπόν οι άνθρωποι είναι άνθρωποι, οι χριστιανοί δεν μπορούσαν εύκολα να ξεχάσουν τις γιορτές στις οποίες συμμετείχαν και είχαν μάθει από γενιές να τηρούν. Γι' αυτό τους έκανε «το χατήρι» και εγκολπώθηκε τη γιορτή που εκείνοι γιόρταζαν στις 25 Δεκεμβρίου, της έδωσε νέο νόημα, ονόμασε «Ήλιο της δικαιοσύνης» τον Χριστό και την ενέταξε μέσα στο εορτολόγιό της, αποχωρίζοντάς την από την εορτή των Επιφανίων. Αυτό το ξέρουν όλοι όσοι έχουν διαβάσει ελάχιστη εκκλησιαστική ιστορία. Δεν είναι κάτι απόκρυφο και επτασφράγιστο!

Και μάλιστα, γύρω από τη γιορτή αυτή, όρισε με βάση την ημερομηνία αυτή όλες τις εορτές που σχετίζονται. Δηλαδή, έβαλε 9 μήνες πριν τον Ευαγγελισμό (25 Μαρτίου), 8 μέρες μετά την περιτομή (1 Ιανουαρίου) και 40 μέρες μετά την Υπαπαντή (2 Φεβρουαρίου). Όλα αυτά τα γεγονότα δεν έγιναν στις ημέρες αυτές, ξεκινώντας από τη γέννηση φυσικά. ΤΟΠΟΘΕΤΗΘΗΚΑΝ σε αυτές τις ημέρες, γιατί οι ορθόδοξοι ζούμε στον λειτουργικό χρόνο, το διαρκές παρόν της Βασιλείας του Θεού. Γι' αυτό και τα πάντα είναι σε χρόνο ενεστώτα: «Σήμερον κρεμάται επί ξύλου», «Σήμερον γεννάται εκ Παρθένου» κλπ, τα οποία βιώνει και ο λαός μας ο ορθόδοξος και λέει κι εκείνος «Σήμερα τα Φώτα κι ο φωτισμός... έρχεται ο Ιωάννης ο Βαπτιστής...»
 
 
Copyright © Κατ' ἄμφω
Blogger Theme by BloggerThemes Design by Diovo.com